Posts Tagged ‘finans’
Türkiye ve dünya piyasalarında bugün yaşananları değerlendirdiğim yayını dinleyebilirsiniz.
11 Temmuz 2008
10 Temmuz 2008 gününün , Türkiye ve dünya piyasalarında ki gelişmelerini değerlendirdiğim yayını dinlemek için aşağıdan download edebilirsiniz.
10 Temmuz 2008
Bundan böyle bu sitede yazılarım dışında , Podcast yayınlarıma ulaşabileceksiniz. İlk yayınımda dünya piyasalarında yaşanan gelişmeleri ve traderlerın tutumlarını içeren bir yayın hazırladım. Dinlemek isteyen herkes aşağıda ki kutudan yayını indirebilir.
9 Temmuz 2008
Bu hafta kabus gibi geçen ve artık bitsin diye beklediğimiz bir hafta haline geldi. Bu hafta bitince sanki önümüzdeki haftalar iyi geçecekmiş gibi … Ancak öyle bir dönemdeyiz ki , ilerleyen haftaların bundan daha kötü olabileceği herkesin aklında. Televizyonlardaki ekonomi programları Kandemir Konduk - Umur Bugay kaynıyor ! Ancak tek farkları yazdıkları senaryoların komik olmaması ! Hangi kanalı açarsak bir senarist ekonomist çıkıyor ve içinizi öyle bir karamsarlıkla kaplatmayı başarıyor ki , yıllarca okulu sadece bunun için okumuşlar gibi. Hiç kimse piyasalarının havasını , bunun bir likit dönşüm merkezi olduğunu ve kimsenin devamlı kaybetmek için burada olamayacağı aklına getirmiyor.
Ben finansal krizin başlangıcından beri aynı noktaya parmak basıp durdum. Büyüme tehdit ancak enflasyon göz ardı ediliyor diye bir çok yazımda vurgu yaptım. Hatta enflasyonu ilerleyen dönemlerde kontrol altına alabileceklerini düşünüyorlar heralde diye yorumladım. O dönemde piyasanın yatışması için faiz indirimleri şarttı. Onun gereği yapıldı elbette. Ancak enflasyon kabusunun tüm dünyaya yayılması ( korkusu diyelim şimdilik ) zaman almadı. Yükselen gıda ve petrol fiyatları enflasyonun yükselmesini mecbur kılıyor. Düşüşe geçen ABD ekonomisi ile beraber doların zayıflaması da spekülatif emtia haline gelen petrolü şeytana dönüştürüp , enflasyonun canavar damarlarını hortlatmasına neden oluyor. Global dalga dünya üzerinde etkisini kaybetmeden kısa süreliğine canlanan piyasa insanları yanılttı. Ben bu satırlardan sürekli uyarı yaptığım için rahatça yazıyorum bu yazıyı. Cuma günü ABD ‘ den gelen işsizlik verisi korkuları yükseltti. Gerçi bunun için Deniz Gökçe hocamın yorumunu düşünürsek yine sorun yok gibi görebiliriz. ( ABD ‘ de üniversiteler mayıs ayında bittiği için , yeni mezunların bu ay işsizlik rakamını arttırdığından bahsediyor. ) Enflasyonla beraber yeniden durgunluğun gündeme gelmesi dış piyasalarda korkuyu arttırdı. FED ‘ den gelen faizleri arttırabilirim sinyali henüz tam ciddiye alınmış gibi durmuyor. Ancak bir sorun daha var ki finansal piyasalar için ciddi bir tehdit. Lehmann Brothers ‘ da yaşanan sıkıntı içimi ürpertmiyor değil. COO ve CFO ‘ ların bugün görevden alınması ve hisselerinde bugünde süren açığa satış işlemleri , bu şirketin geleceğinin ne olacağını düşünmeye sevk ediyor. Kötü bir senaryoda FED olaya yine atar mı yoksa sırada bekleyen Arap sermayesi muradına erer mi göreceğiz. Ancak bunun piyasaların huzurunu bozmaması en büyük dileğimiz olacak. Dış piyasalarda durum işte bu kadar basit ! Bize göre basit evet. Çünkü tamamen ekonominin ve özellikle globalizmin doğal ritminden kaynaklanan bir makroekonomik geçiş döneminde…Elbette buna bir çözüm bulunacak ve sistem kendini yeniledikten sonra en az zararla düzelme yoluna sokulacaktır.
Asıl sorun , bu durumun bize neler getireceğine ! Biz de işler o kadar bozuk ki , ben geleceğimizi karartan herkese içimden geleni söylüyorum ! Yıllardır hep zor şartlarda ve geleceği karanlık olarak yetişen gençlere bu şartları sağlayan sözde ulusalcılara teşekkür ediyorum ! O kadar ciddi bir global sorun varken , siyaseti ekonominin üstüne çıkarıp bu önemli dönemde zor durumda bırakan herkes suçludur benim gözümde. Şimdi bu siyasi sorun , piyasaların en nefret ettiği şeyi , belirsizliği , beraberinde getirdiği için en kötü günleri yaşamaya devam ediyoruz ve geride kalacağını hiç düşünemiyoruz. Piyasa beklentileri satın alan bir mekanizma. Bir olay meydana geldiğinde tepkisini kısa süreli verir ve düzelir. Ancak ortada bir belirsizlik varsa vereceği tepkilerin boyutunu ve süresini tespit etmek çok zordur. Bunu piyasadaki güçlü traderler dahi bilemedikleri için kafalarına göre pozisyon alırlar ve kötü olan bir şartta zarar bile etseler arkalarına bakmadan kaçarlar. Şu an böyle bir durum mevcut. Bu mevcut durumda piyasalarda neler olabilir acaba ?
Bana göre Türk ekonomisinin sağlam temellerde denilen yegane noktası faiz - döviz cephesi. Bankacılık sistemin BDDK tarafından güçlü düzene oturtturulması , SPK ‘ nın aktif rolünü genişletmeye çalışması ile beraber sermaye ve para piyasalarında bir güçlenme oluştu. Kırılganlığın önemli göstergelerinden döviz ve faizdeki güçlenmenin nedeni ise siyasi istikrar. Hiç kimse gelipte şu bu oldu demesin. Bunun en önemli nedeni istikrardır. Koalisyonun olmaması , iktidarın tek yetkili olması bu cepheyi güçlü hale getirdi. Eskiden Anayasa kitapçığı havada uçuşunca % 10 ların üstünde yükselen döviz , bugün Anayasa Mahkemesi kararı sonrası % 2 ‘ den fazla tepki vermiyor. Borsa eskiden % 10 lara yakın düşerken , bugün % 2 düşmesine çok gözüyle bakar hale geldik. Bunun altında yatan neden tamamen siyasi istikrar ve tek başına iktidar. Kimse işte GSMH şu kadar oldu gibi rakamlara girmesin. Maastricht kriterlerine uygun hale getirilmeye çalışılan kalemlerdeki, düzelmelerin de nedeni budur. Finansal piyasalar güçlü sistem ile sistemsel iktidarların düzenlerini seviyor. Aklım siyasette olmasın diyor. Şimdi piyasamız global dalgayı gerçekten başarılı yönetti. Bana göre çok ciddi güçlendim sinyali vererek sürdürmeye devam ediyor. Eğer siyasi sorun baş göstermese idi ve istikrarın devamının önünde engel olmasaydı , şuan borsa endeksimiz 42500 seviyesinden aşağı olmazdı bana göre. Şimdi ise nereye kadar gideceğimizi bilemiyoruz. Kırılan trendler , uzun vadeli nerede dip oluşur gibi sorulan sorular hep yanıtsız kalıyor. Müthiş bir olumsuz beklenti ve korku altında günleri geçiriyor piyasamız. Akıllarda ki soru şu ; Eğer tek parti dönemi biterse , siyasi istikrar bozulursa faiz ve döviz eskisi gibi olur mu ?
Mobius bu hafta Türkiye ‘ de idi. İlginç bir açıklama yaptı ! Hani bu adamı ülkeyi yeni mi tanıyor diye sordum kendime ama düşününce yıllardır Türk piyasasında işlem yaptığı aklıma geldi. Siyasi düzen gelip geçicidir dedi. Bunda istikrarı elbet yine sağlarsınız ancak makroekonomik yapınız bozulursa bunun tamiri çok zor olur. O yüzden benim baktığım makro yapıdaki gelişmeleriniz ve bu yöndeki hamleleriniz. O yüzden siyasetinizle ilgilenmiyorum dedi Mobius. Tilki son derece haklı sözlerinde. Ancak hükümet ne kadar önceliğimiz ekonomi desede gücünü partiyi nasıl kapatmayıza harcıyor. Ekonomi kurmaylarını bu işten uzak tutması ve sadece işlerine yoğunlaştırması ne kadar mümkün bilemem. Bilemediğim bir noktada başbakana siyasi yasak gelip , Abdüllatif Şener önderliğindeki yeni oluşumun rakip olarak karşıya çıkması ile siyasi durumun ne olacağı ve bunun döviz - faiz - borsa cephesine nasıl yansıyacağı… İşte bu şartlar altında yorumda bulunmak imkansız olduğu gibi kısa dönemde alınacak her pozisyon kumardan farksız. Elde bulunan pozisyonlar için ise oluşan zarar rakamlarına karşı hakkaniyeti elden bırakmayarak , uzun vadede yeniden yükselmesini beklemenin doğru olabileceğini düşünüyorum.
Ama asıl söylemek istediğim olay daha farklı. Ben kendi adıma televizyonlara çıkan değerli ekonomist arkadaşlardan ricada bulunmak istiyorum. Zaten herkes çok stresli. Artan petrol ve bunun daha korkutucu tahmin rakamı insanları geriyor. Siyasi durum sinirleri üst düzeye çıkarıyor. Enflasyon acı veriyor. Böyle bir durumda şu olursa şuraya gideriz , bu olursa biteriz tarzına gelecek açıklamalar çok sakıncalı oluyor. Küçük yatırımcı zaten bu piyasada ortada. Söylenilene çabuk reaksiyon gösterip yanlış kararlar veriyorlar. Bir de üstüne bunlar eklenince olaylar daha kötüye gidiyor. Panik havası oluşturmamaya özellikle dikkat edilmeli diye düşünüyorum. Dow teoreminde ki aşamalardan bildiğiniz gibi güçlü oyuncuların sezdiği olumsuz durumların , piyasada belirgin hale gelmesi ile oluşan kötü havaya küçük yatırımcının da katılması ortalığı toza dumana katıyor. O durumda genelde piyasa kendini toparlayıp yükselişe geçer ancak böyle bir ortamda trendin kısa sürede değişmesi zor olabilir. Bundan dolayı panik havasını yaratmamaya özen göstermek çok önemli.
Son olarak petrolle ilgili BP ‘ den gelen açıklamada üretimde az miktarda bir azalış olduğu söylendi. Bugün ise Chavez petrol fiyatlarının 100 dolar civarında olması gerektiğini , bu hareketin spekülasyon ve doların güçsüzlüğünden kaynaklandığını söyledi. Raporlarda ise fiyatların 160 dolar seviyesine ulaşabileceği açıklandı. Dünyada artan petrol talebine dur denmesi gerektiği gibi , üretimde sıkıntı yaşanmadığının deklare edilip , spekülasyonun önüne geçilmesi şart olsada bu mekanizmanın çok zor çalışacağı açık bir gerçektir. Fakat piyasaların devamlı düşüş göstermeyeceği , likit olarak piyasada aktif olan kişilerin bu dönemlerde hangi yatırım enstüramanında olacağı önemli bir gösterge. Şuan dövize karşı bir talep görülmüyor. Benim yaptığım analizlerde dövizin max 1.40 seviyesine çıkabileceğini görüyorum. ( Çok kötü bir olay gerçekleşmezse ) . Faizlerin ise kısa dönemdeki şoktan sonra normale döneceği ve seyrinin kontrol altında duracağını tahmin ediyorum. Ortada ciddi fund exchange var. Piyasa kendini beslemezse devamlılığını sağlayamaz. Bana göre çizilen en kötü senaryo anında yönünü beklenenin en ters yönüne göre yapacaktır. Ancak risk maksimum düzeyde ve her an kırılabilecek şekilde duran bir ibrede devam edecektir. Ben sadece biraz daha umutlu ve piyasa havasını koklamaya çalışan olmak istiyorum .
12 Haziran 2008
ÖZLÜ SÖZ
‘ Borsa yatırımdır. Bu yolda taş olması gereken kalbiniz değil, sabrınızdır. ‘
SON YAZILAR
